czwartek, 17 października 2013

TCM i ajurweda – elementy wspólne i rozbieżne w obu tradycjach


Filozofia ajurwedy zawiera elementy zaczerpnięte z sześciu klasycznych hinduskich systemów filozoficznych a także elementy ateistyczne i tantryczne, które nadały jej elastyczność i sprawiły, że w przeszłości możliwe było jej włączanie w kulturę mieszkańców Tybetu, Chin, Grecji i krajów arabskich. Dzięki temu ajurweda mogła rozpowszechniać się na całym ówczesnym świecie jako „Matka Medycyny”.  A zatem powstała wcześniej niż tradycyjna medycyna chińska, która oparła na ajurwedzie cześć swoich założeń. W kanonie WHO obydwie, łącznie z medycyną tybetańską, funkcjonują w dziale tzw. medycyny tradycyjnej. Podstawa medycyny z działu „tradycyjna” opiera się na holistycznym podejściu do funkcjonowania człowieka. Oznacza to, że nauka ta traktuje zdrowie i chorobę; ciało i umysł w sposób całościowy (traktując ciało człowieka całościowo w przeciwieństwie do mechanistycznego podejścia medycyny zachodniej), z uwzględnieniem specyficznych cech osobowościowych i sytuacji społeczno – kulturowej każdego człowieka, może być stosowana wszędzie i w dowolnym czasie. 

Inne elementy wspólne:
- medycyny humoralne – opierają się na koncepcji istnienia żywiołów konstytuujących istoty żywe i elementy natury, których w każdej jest po 5.
- istnienie niezaprzeczalnego i silnego połączenia między organizmem żywym a kosmosem
- istnienie pierwotnej energii kosmicznej, siły życiowej, w ajurwedzie nazywanej praną w TCM chi lub ki. Energia ta organizuje życie wszystkich istot na ziemi
- zarówno ajurweda jak i TCM szczegółowo badają ludzkie ciało. Dużą rolę przypisują punktom witalnym w organizmie, które w większości mają podobne ułożenie anatomiczne (ajurweda: marma; TCM: punkty akupunkturowe)
- istnienie subtelnych kanałów energetycznych – nadi w ajurwedzie, meridiany w TCM
- w obydwu medycynach występuje podział na organy "pełne" i "puste" przynależące do konkretnych żywiołów i przez nie zarządzane
 - i wreszcie najważniejsze: oby dwie medycyny nastawione są przede wszystkim na profilaktykę promując zdrowy styl życia oparty na odpowiedniej diecie, ruchu na świeżym powietrzu, ćwiczeniach oddechowych i uspokojeniu umysłu.

Subtelne różnice między postrzeganiem świata w tych medycynach dotyczą przede wszystkim:
- koncepcji żywiołów: w ajurwedzie występuje: powietrze, eter, ogień, woda, ziemia; a w TCM: ogień, ziemia, metal, woda, drewno; po za tym przedstawione żywioły mają inne właściwości i przynależą do innych organów.
- występujące w koncepcji zaczerpniętej z taoizmu przeciwstawne siły yin i yang w medycynie chińskiej nie mają odpowiedników w ajurwedzie.
- odżywcze i kontrolne krążenie energii chi żywiołów, z którym związana jest kuchnia Pięciu Przemian, nie ma odpowiednika w ajurwedzie
- punktów energetycznych w TCM jest zdecydowanie więcej niż punktów marma w ajurwedzie.
-  w ajurwedzie występują dosze  - wata, pitta, kapha, których odpowiedników nie ma w medycynie chińskiej. Dosza - bioenergia jest kluczowym zagadnieniem ajurwedy;  oznacza „to, co się zmienia”, ponieważ te dynamiczne siły nieustannie poruszają się w aktywnym balansie utrzymując organizm przy życiu. Trzy dosze zawiadują wszystkimi biologicznymi, psychologicznymi i fizjologicznymi funkcjami ciała, umysłu i świadomości; sterują procesami tworzenia się, życia i niszczenia tkanek ciała oraz usuwaniem zbędnych produktów rozkładu z ciała. Odpowiadają za wszelkie zjawiska psychologiczne, emocje, uczucia a także za powstawanie naturalnych skłonności i indywidualnych gustów we wszystkich sferach życia. Pełnią rolę bariery ochronnej dla ciała przy dobrej kondycji fizycznej, ale w przypadku utraty równowagi biorą udział w procesach patologicznych. Tridosza są zatem fundamentem psychosomatycznej egzystencji człowieka.
- ajurweda jest wiedzą o życiu, obejmuje o wiele więcej dziedzin życia niż TCM (np. użycie kamieni szlachetnych, horoskopy itd). TCM skupia się głównie na profilaktyce i leczeniu
 - W TCM duży nacisk kładzie się na Kuchnię Pięciu Przemian jako podstawę diety dla wszystkich; a ajurwedzie dietę dopasowuję się osobno dla poszczególnych typów psychosomatycznych, które wyznaczają siłę metabolizmu.
- w ajurwedzie istnieje koncepcja typów psychosomatycznych, czyli konstytucji, z jaką człowiek przychodzi na świat i która kształtuje jego charakter, cechy fizyczne, właściwości i i nadaje mu odmienny charakter
- bardzo duża rola technik oczyszczających w ajurwedzie.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz